راهنمای اختیار معامله

نحوه انجام معاملات اوراق اختیار معامله (آپشن) در سامانه آنلاین پلاس

1 -نحوه ارسال سفارش در نمادهای اختیار همانند سایر نماد ها می باشد و کافیست نماد های مورد نظر را در دیدبان اضافه و یا در قسمت ارسال سفارش جستجو نمایید


2 -بعد از انتخاب و یا جستجوی نماد – در قسمت جزئیات نماد ، اطلاعات قرارداد مانند اندازه قرارداد-تاریخ سررسید- وجه تضمین و قیمت اعمال نمایش داده خواهد شد.


3 -از قسمت خرید و فروش با توجه به 5مظنه اصلی سفارشات، با وارد نمودن تعداد و قیمت دلخواه می توانید اقدام به ارسال سفارش در قراردادهای اختیار نمایید.


نکته : برای ارسال سفارش فروش اختیار خرید و یا فروش اختیار فروش در صورتیکه سفارشات فزاینده باشد، وجه تضمین اولیه نیز محاسبه و از قدرت خرید کسر خواهد شد.

4 -همچنین بعد از ثبت سفارش ، از قسمت وضعیت سفارشات تب سفارشات باز – سفارش ثبت شده قابل مشاهده و تا زمانیکه سفارش انجام نشده باشد قابل ویرایش و یا حذف می باشد.


5 -در صورت انجام سفارش و یا به منظور اطلاع از میزان موقعیت های باز ، از تب موقعیت های باز در قسمت وضعیت سفارشات – موقعیت های باز ، قابل مشاهده می باشد


6 -وضعیت حساب مشتری نیز در بالای صفحه در کنار قدرت خرید قابل مشاهده است. در صورتیکه این آیتم برای کاربر فعال نیست بایست از قسمت تنظیمات ، نمایش وضعیت اختیار را فعال نماید


وضعیت عادی :مجموع کل وجوه تضمین لازم بعلاوه مبالغ مسدود شده سفارشات، کوچکتر یا مساوی مانده مشتری باشد.

وضعیت در خطر :: مانده مشتری کوچکتر از مجموع وجوه تضمین بعلاوه مبالغ مسدود شده سفارشات، و بزرگتر از حداقل وجه تضمین بعلاوه مبالغ مسدود شده سفارشات، باشد.

وضعیت اخطار افزایش وجه تضمین :مانده مشتری کوچکتر از حداقل وجه تضمین بعلاوه مبالغ مسدود شده سفارشات، باشد.

نکته : در صورتیکه وضعیت مشتری درخطر و یا اخطار افزایش وجه تضمین باشد تا زمانی که وضعیت حساب مشتقه عادی نگردد کاربر امکان ثبت سفارش فزاینده را نخواهد داشت و به منظور عادی سازی حساب باید اقدام به افزایش موجودی و یا بستن موقعیت های خود نماید.

نحوه تسویه نقدی و فیزیکی آپشن سهام


1 -در تاریخ سررسید قرارداد اختیار ، دارنده موقعیت می تواند از منوی برنامه وارد صفحه تسویه اورق مشتقه شود.


2 -از صفحه باز شده با توجه به زمان نمایش داده شده در ستون " آخرین مهلت ثبت درخواست " کاربر می تواند با توجه به تعداد موقعیت های باز اقدام به ثبت درخواست خود نماید.

در این فرم امکان انتخاب وضعیت های مختلف برای تسویه نقدی به شرح زیر در نظر گرفته شده است:

موافقت با تسویه به کسر :با انتخاب این گزینه در صورتیکه بخشی از قرارداد شما قابل تسویه نقدی باشد شما موافقت خود را اعلام می نمایید. به عنوان مثال در صورتیکه اندازه قرار داد 1000 باشد تعداد سهم قابل تخصیص جهت تسویه نقدی 750 سهم باشد شما با توجه به تایید آیتم بالا ،برای 750 سهم تسویه نقدی صورت خواهد گرفت و برای الباقی 250 سهم مانده ، فرآیند تسویه نقدی و فیزیکی انجام نمی شود و به عبارتی 250 سهم مانده سوخت می شود.

اعمال حداکثری :با انتخاب این گزینه تمامی موقعیت های باز شما در نماد مربوطه در روز تسویه نقدی شرکت داده خواهد شد.

تعداد درخواست برای تسویه :شما در این کادر هر میزان در تعداد موقعیت های خود که تمایل به تسویه نقدی دارید را می توانید نمایید.

موافقت با اعمال در صورت کسری موقعیت :این امکان فقط در زمانی کاربرد دارد که قبل از تاریخ تسویه، کاربر قبلا فیلد تعداد درخواست برای تسویه را وارد کرده باشد و در زمان تسویه تعداد موقعیت های وی کمتر از تعداد درخواستی باشد. در این صورت با انتخاب این گزینه حداکثر تعداد موقعیت باز موجود در دارایی کاربر در تسویه نقدی شرکت داده میشود. مثال در صورتیکه کاربر تعداد 20 موقعیت خرید قبلا داشته و در کادر مربوط به تعداد درخواست برای تسویه تعداد 10 موقعیت را وارد کرده باشد درصورتیکه تعداد موقعیت کاربر قبل از شروع تسویه تغییر کند مثال تعداد موقعیت باز کاربر در روز تسویه به 9 موقعیت کاهش یافته باشد. در روز تسویه 9 موقعیت مانده ، جایگزین 10 موقعیت وارد شده قبلی میشود.

3 -بعد از تکمیل اطلاعات داخل فرم می بایست در بروی ثبت درخواست کلیک نمایید.

4 -با اعلام پایان یافتن زمان ثبت درخواست تسویه نقدی از سمت مدیریت فناوری بورس می بایست منتظر اعلام نتایج تسویه نقدی باشید پس از اعلام ، در ستون "تعداد موقعیت اعمال شده " تعداد موقعیت تخصیص یافته نمایش داده می شود و محاسبات مربوط به تسویه نیز بروز رسانی می گردد.

1 -پس از اتمام زمان تسویه نقدی و مشخص شدن نتایج آن ، زمان تسویه فیزیکی شروع می شود (در حال حاضر زمان شروع تسویه فیزیکی یک روز پس از انجام تسویه نقدی می باشد ) به منظور ثبت درخواست کافیست بر روی تب درخواست تسویه فیزیکی اختیار کلیک نمایید.

در این فرم امکان انتخاب وضعیت های مختلف برای تسویه فیزیکی به شرح زیر در نظر گرفته شده است:

موافقت با تسویه در زیان/بی تفاوت : با انتخاب این گزینه در صورتیکه قرارداد شما حتی در شرایط در زیان و یا بی تفاوت باشد موافقت خود را با تسویه فیزیکی اعالم می نمایید.

اعمال حداکثری :با انتخاب این گزینه تمامی موقعیت های باز شما در نماد مربوطه )این تعداد با توجه به باقیمانده تعداد موقعیت های شما پس از تسویه نقدی نمایش داده می شود ( در تسویه فیزیکی شرکت داده خواهد شد.

تعداد درخواست برای تسویه : شما در این کادر هر میزان از تعداد موقعیت های خود که تمایل به تسویه فیزیکی دارید را وارد می نمایید.

5 -بعد از تکمیل اطلاعات داخل فرم می بایست در بروی ثبت درخواست کلیک نمایید و منتظر اعلام نتایج تسویه فیزیکی از مدیریت فناوری بورس ( معمولا بروز رسانی روز کاری بعد انجام می شود ) باشید.

لازم به ذکر است جهت ثبت درخواست تسویه فیزیکی – دارندگان موقعیت اختیار خرید باید به میزان مبلغ مورد نیاز جهت تسویه موجودی حساب خود را شارژ نمایند.

مبلغ مورد نیاز جهت تسویه فیزیکی :

مبلغ کارمزد تسویه + ( تعداد موقعیت × اندازه قرارداد × قیمت اعمال نماد )


اصطلاحات و محاسبات ثبت سفارش قرارداد های اختیار :


سفارشهای ارسالی از طریق دسترسی به معاملات برخط با یکی از چهار حالت زیر انجام خواهد شد:

• اخذ موقعیت خرید فزاینده :اخذ موقعیت خرید جدیدی است که باعث افزایش تعداد موقعیت های باز خرید شخص A در یک نماد معاملاتی می گردد. به عبارتی دیگر لازمه اخذ موقعیت خرید فزاینده در یک نماد معاملاتی، این است که شخص A در همان نماد فاقد هر گونه موقعیت باز بوده و یا در همان نماد دارای موقعیت باز خرید باشد.

نحوه محاسبه مبلغ لازم برای ثبت سفارش : کارمزد خرید +(اندازه قرارداد ×حجم سفارش × مبلغ سفارش)

• اخذ موقعیت خرید کاهنده (بستن موقعیت باز فروش): اخذ موقعیت خرید جدیدی است که باعث کاهش تعداد موقعیت های باز فروش شخص A در یک نماد معاملاتی می گردد. به عبارتی دیگر لازمه اخذ موقعیت خرید کاهنده در یک نماد معاملاتی، این است که شخص A در همان نماد دارای تعدادی موقعیت باز فروش باشد. در صورتی که حجم سفارش جدید خرید شخص A در هر نماد معاملاتی در هر سفارش، بزرگتر از تعداد موقعیت های فروش موجود شخص A منهای حجم سفارش های خرید موجود شخص A در همان نماد باشد، مازاد این رقم به منزله اخذ موقعیت خرید فزاینده محسوب می‌گردد .

نحوه محاسبه مبلغ لازم برای ثبت سفارش : کارمزد خرید +(اندازه قرارداد ×حجم سفارش × مبلغ سفارش)

نکته : در صورت انجام معامله همه یا بخشی از سفارش، امکان آزادسازی وجوه تضمین اخذشده (به شرط آن که حساب در اختیار کارگزار شخص A در حالت عادی باشد) در حالت LIFO فراهم می شود. حالت LIFO بدین شرح است که در هنگام بستن موقعیت های فروش، ابتدا برای موقعیت های فروش اخذشده در روز جاری، با ترتیب زمانی معکوس، وجوه تضمین اولیه مسدودشده متناظر هر کدام را آزاد نموده و سپس برای موقعیت های فروش اخذشده در روزهای قبل، با توجه به وجه تضمین لازم روز قبل، اقدام به آزادسازی وجوه مسدود می‌شود.

• اخذ موقعیت فروش فزاینده اخذ موقعیت فروش جدیدی است که باعث افزایش تعداد موقعیت های باز فروش شخص A در یک نماد معاملاتی می گردد. به عبارتی دیگر لازمه اخذ موقعیت فروش فزاینده در یک نماد معاملاتی، این است که شخص A در همان نماد فاقد هر گونه موقعیت باز بوده و یا در همان نماد دارای موقعیت باز فروش باشد.

نحوه محاسبه مبلغ لازم برای ثبت سفارش :

حجم سفارش ×(وجه تضمین اولیه +ضریب کارمزد فروش × مبلغ سفارش × اندازه قرارداد )


نکته : در صورت انجام معامله همه یا بخشی از سفارش، متناسب با حجم سفارش معامله شده ، مبلغی معادل وجه تضمین اولیه در حساب در اختیار کارگزار شخص A مسدود می ماند.


• اخذ موقعیت فروش کاهنده (بستن موقعیت باز خرید): منظور از اخذ موقعیت فروش کاهنده، اخذ موقعیت فروش جدیدی است که باعث کاهش تعداد موقعیت-های باز خرید شخص A در یک نماد معاملاتی می گردد. به عبارتی دیگر لازمه اخذ موقعیت فروش کاهنده در یک نماد معاملاتی، این است که شخص A در همان نماد دارای تعدادی موقعیت باز خرید باشد. در صورتی که حجم سفارش جدید فروش شخص A در هر نماد معاملاتی در هر سفارش، بزرگتر از تعداد موقعیت های خرید موجود شخص A منهای حجم سفارش های فروش موجود شخص A در همان نماد باشد، مازاد این رقم به منزله اخذ موقعیت فروش فزاینده محسوب می‌گردد.

نحوه محاسبه مبلغ لازم برای ثبت سفارش :

حجم سفارش × ضریب کارمزد فروش × مبلغ سفارش × اندازه قرارداد


• اخذ موقعیت فروش با استفاده از اعتبار امکان‌پذیر نمی‌باشد.

• امکان ثبت سفارش فروش معتبر تا لغو و یا معتبر تا تاریخ برای اخذ موقعیت فروش امکان پذیر نمی باشد.

• در تمامی حالت های ذکر شده در هنگام ارسال سفارش، حساب کاربر بایست دارای مانده کافی به مبلغ سفارش باشد (این نکته در هنگام ثبت سفارشات کاهنده به منظور بستن موقعیت در شرایطی که وضعیت حساب مشتری عادی باشد الزامی است و فقط در شرایطی که وضعیت حساب مشتری در وضعیت هشدار و یا اخطار قرار دارد سفارشات کاهنده بدون چک کردن مانده ارسال می شود )

وجوه تضمین :

• وجه تضمین اولیه : وجه تضمینی که برای تضمین ایفای تعهدات در زمان اتخاذ موقعیت باز فروش متناسب با موقعیت های باز و بر اساس ظوابط وجه تضمین از دارنده موقعیت باز فروش دریافت می شود.

در انجام محاسبات مربوط به وجه تضمین اولیه، محاسبه VI1 توسط شرکت مدیریت فناوری انجام شده و نتیجه آن به شرکت‌های OMS اطلاع داده می‌شود و منظور از VI2 ، مبلغ حاصل از فروش قرارداد اختیار معامله بر اساس حجم و قیمت سفارش فروش مشتری میباشد.


• وجه تضمین لازم : وجه تضمینی است که به طور روزانه متناسب با موقعیت های باز و براساس ظوابط وجه تضمین، تعیین می شود . اگر وجه تضمین پرداخت شده از حداقل وجه تضمین کمتر باشد باید تا وجه تضمین لازم افزایش یابد.

در انجام محاسبات مربوط به وجه تضمین لازم ، محاسبه VR1 , VR2 توسط شرکت مدیریت فناوری انجام شده و نتیجه آن به شرکت‌های OMS اطلاع داده می‌شود.


• حداقل وجه تضمین : برابر با درصد از وجه تضمین لازم می باشد. ضریب توسط بورس تعیین می‌شود. در حال حاضر این ضریب برابر با 70 درصد می باشد.